Улогата на фолната киселина во текот на бременоста
Д-р Горан Перков
Специјалист по гинекологија и акушерство
Фолната киселина е одговорна за многубројни функции во нашиот организам. Значајна улога има во процесот на делба на клетките, а особено во процесите на диференцијација и на раст на ембрионалните клетки.
Фолната киселина е одговорна за многубројни функции во нашиот организам. Значајна улога има во процесот на делба на клетките, а особено во процесите на диференцијација и на раст на ембрионалните клетки. Фолната киселина учествува и во метаболизмот на клетките на нервниот систем, а заедно со витаминот Б12 неопходна е во создавањето нови крвни клетки. Потребите за фолна киселина во текот на бременоста значително се зголемуваат. Причина за тоа се утериниот раст, зголемувањето на крвниот волумен и растот и развојот на постелката и на плодот. Дневната потреба за фолна киселина во бременоста се зголемува за 100 % и обично не е задоволена со внесувањето храна. Намаленото внесување фолна киселина претставува една од главните причини за појава на дефекти на невралната туба кај ембрионите. Под поимот „дефекти на невралната туба“ се подразбира збир од вродени аномалии кога не настанува целосно затворање на невралната туба, а во зависност од големината и од локацијата на дефектот, се манифестираат како невролошки испади од различен степен (anencephalus, spina bifida, meningomyelocela). Во настанувањето на овие аномалии значајна улога имаат hyperhomocysteinemia, diabetes mellitus, прекумерната телесна тежина, зголемената телесна температура во текот на првиот триместар и користењето епилептична терапија.
Hyperhomocysteinemiа означува состојба во која доаѓа до акумулација на аминокиселината хомоцистеин во организмот. Покрај тоа што го зголемува ризикот од дефекти на невралната туба, зголемената концентрација на оваа аминокиселина предизвикува атеросклероза, тромбоемболија и спонтани абортуси. Hyperhomocysteinemiа настанува како резултат на генетски дефект, кој е присутен кај 5 % од популацијата. Фолната киселина е во состојба да ја исправи, односно да ја регулира оваа грешка со нормализирање на нивото на хомоцистеин. Употребата на фолна киселина е во можност да спречи дефекти на невралната туба за 70 %. Според тоа, се намалува и ризикот за спонтан абортус. Од овие причини се препорачува како додаток во исхраната пред планираната бременост, како и во текот на бременоста. Истражувањата укажуваат на намалување на дефектите на невралната туба за 80 %, доколку се користат само 400 микрограми фолна киселина дневно, идеална количина пред планираната бременост.